(၂)မြန်မာ့အခြေအနေဖြစ်ပေါ်မှုများအပေါ်တရုတ်မှတန်ပြန်ကိုင်တွယ်မှုကိုလေ့လာဆန်းစစ်ခြင်း
#####
တရုတ်ရဲ့မြန်မာ့လက်ရှိဖြစ်ပေါ်မှုတို့အပေါ်ရှုမှုရပ်တည်မှုနဲ့ကိုင်တွယ်မှုဆိုင်ရာသဘောထားတွေကိုအနီးစပ်ဆုံးတိတိပပစောကြောဆင်ချင်ကောက်ချက်ယူနိုင်ဖို့ဟာအမေရိကန်နဲ့အနောက်အုပ်စုကိုသိနားလည်နိုင်ဖို့ခက်ပိုအရေးကြီးအခရာကျပါတယ်။
ကောင်းကျိုးဆိုးကျိုးကိုပိုထိထိရောက်ရောက်ဖန်တီးနိုင်ပါတယ်။
တရုတ်နဲ့ပါတ်သက်လို့ကျနော်ပို့စ်ပေါင်းများစွာနဲ့တင်ပြခဲ့ပါတယ်။
သူတို့အပေါ်စောကြောလေ့လာဆန်းစစ်မိသမျှကို
အကျဥ်းချုပ်ပြန်လည်တင်ပြရရင်။
၁။ တရုတ်ဟာမြန်မာနဲ့ပါတ်သက်ပြီးလောင်းကြေး၂ခါရှုံးထားခဲ့ပြီးပါပြီ။
ပထမအကြိမ်က၁၉၈၈ခုနောက်ပိုင်းတပ်မတော်အစိုးအပေါ်လောင်းကြေးထပ်ခဲ့ပါတယ်။
ဒီရွေးချယ်မှုဟာ သမ္မတကြီးဦးသိန်းစိန်လက်ထက်မှာလုံးဝကြရှုံးသွားပါတယ်။
[ ] တရုတ်ကိုဘက်ကန်အနောက်အုပ်စုရဲ့ထိမ်းချုပ်မှုနောက်ဝပ်စင်းလိုက်ပါရင်းလမ်းခွဲလေတော့ပြည်သူလည်းမုန်းစီးပွားလည်းရှုံးတဲ့အခြေအနေတရပ်ကိုကြုံလိုက်ရတယ်။
[ ] တရုတ်အပေါ်ကိုင်တွယ်မှုအတွက်တကယ်ကြားညပ်ဆက်ဆံရေးအပျက်ခံလိုက်ရတာကဦးသိန်းစိန်အစိုးရ မဟုတ်ပေဘဲ ဗိုလ်ချုပ်မှုးကြီးမင်းအောင်လှိုင်ကွပ်ကဲမှုအောက်ကမြန်မာ့တပ်မတော်ဖြစ်လိုက်ရတယ်။
ရှီကျင်းဖျင်ဒုတိယအကြိမ်လောင်းကြေးထပ်တာကတော့ပြည်သူထောက်ခံမှုအားကောင်းတဲ့ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ရဲ့အစိုးရပါတယ်။
ဖြစ်ချင်တော့အယ့်ဒီအစိုးရဟာအာဏာလက်ဝယ်ပိုင်ပိုင်ရယူနိုင်ပြီးကာမှတပ်ဖက်ကအာဏာပြန်လည်ရယူသွားတဲ့အခြေအနေဖြစ်ပေါ်မလာအောင်ပါးပါးနပ်နပ်မကိုင်တွယ်နိုင်လေဘူး။
အာဏာထိမ်းလိုက်တော့ဒေါ်စုကြည်နဲ့လက်တွဲလိုက်တဲ့ရွေးချယ်မှုအတွက်
လောင်းကြေးကထပ်တစ်ခါရှုံးပြန်တယ်။
နှစ်ခါကွဲတဲ့အသဲမနာဘဲဘယ်ရှိလေပါ့မလဲ။
ဒီတစ်ကြိမ်မှာလည်းလောင်းကြေးထပ်ရှုံးရစေတဲ့လက်သည်က ဗိုလ်ချုပ်မှုးကြီးမင်းအောင်လှိုင်ဦးတဲ့မြန်မာ့တပ်မတော်ဘဲဖြစ်နေပြန်တယ်။
အစဥ်အလာနဲ့ကွဲပြားစွာဘဲဒီတစ်ကြိမ်တပ်မတော်အစိုးရကိုတော့တရုတ်ကခပ်တန်းတန်းဘဲဆက်ဆံတယ်။ UN Resolution 2669 အတွက်ဗီတိုသုံးမပေးလိုက်တော့ဘဲဟပေးလိုက်တာကသမိုင်းတစ်ခုဖြစ်သွားတယ်။
တရုတ်ရဲ့ SAC အပေါ်ဆက်ဆံရေးဟာအရင်စစ်ဘက်ကြောထောက်နောက်ခံအစိုးရတွေနဲ့သိသိသာသာကွာခြားသွားခဲ့ပြီဆိုတဲ့ကောက်ချက်တစ်ခုတိတိပပချရပ်နိုင်ခဲ့ပါပြီ။
အေးစက်သွားတဲ့ဆက်ဆံရေးရဲ့နောက်ဆက်တွဲတွေကဘာတွေဖြစ်လာမလဲတချက်ဆက်လက်ဆန်းစစ်ပါမယ်။
ပထမဆုံးဆန်းစစ်ရမှာက တရုတ်ရဲ့ SAC နဲ့ NUG-PDF အကြားရွေးချယ်မှုပါ။
SAC အစိုးရကရင်ဆိုင်နေရတဲ့ တဖက်က
NUG ကလည်းမြေမထိရေမထိပြည်ပြေးသက်သက်။
PDF ကလည်းသက်ဆိုင်ရာဒေသခံလက်နက်ကိုင်တွေလက်အောက်မှာ
အကွဲကွဲအပြားပြားနဲ့ ဗဟိုအမိန့်ပေးအဖွဲ့တစ်ခုအောက်မှာရှိမနေ၊
နိုင်ငံရေးအမြင်မတူသူတွေပြည်သူ့ဝန်ဆောင်မှုထမ်းရွက်သူတွေကိုလိုက်သတ်နေတဲ့အကြမ်းဖက်အုပ်စုသက်သက်သာဖြစ်လာတယ်။
ဒီအခြေအနေအပေါ်တရုတ်ပြည်ကမြန်မာလေ့လာဆန်းစစ်သူတွေအကြားမှာအယူအဆကွဲတွေထွက်လာတယ်။
PDF ဘယ်လောက်လူသတ်သတ်အကြမ်းဖက်ကြတာက၂ဖက်စလုံးကလုပ်နေကြတာဖြစ်တယ်။ ပြည်သူ့ထောက်ခံမှုကသူတို့ဖက်မှာရှိနေတယ်ဒါကြောင့်တရုတ်ဟာ NUG-PDF ဖက်ကရပ်ရမယ်ဆိုတဲ့အုပ်စု။
ဒီပြည်ပြေး-အကြမ်းဖက်တွေကဘယ်တော့မှအစိုးရဖြစ်မလာနိုင်လို့တပ်ဖက်ကျောထောက်နောက်ခံ SAC နဲ့သာလက်တွဲရမယ်ဆိုတဲ့အုပ်စု။
နဲ့
NUG-PDF နဲ့ SAC ညှိနှိုင်းဖြေရှင်းမှသာ အေးချမ်းတည်ညိမ်မှုပြန်လည်တည်ဆောက်နိုင်မယ်ဆိုတဲ့အုပ်စုရယ်လို့အဓိကအမြင်၃မျိုးထွက်လာတယ်။
ဒီကာလတွေမှာ
တပ်မတော်ကအာဏာထိမ်းပြီးတစ်နှစ်လောက်အကြာအထိတန့်သွားတဲ့
NGO တွေ Think Tank တွေခြင်းဆက်ဆံရေးဟာ ၂၀၂၃ နှစ်ဆန်းလောက်ကစပြီးပြန်ပွင့်လန်းလာတယ်။
သူ့အစုအဖွဲ့အလိုက်မြန်မာနဲ့ အစိုးရမဟုတ်တဲ့အစုအဖွဲ့တွေခြင်းပြန်လည်ခြိတ်ဆက် ဆက်ဆံရေးတွေမြှင့်တင်လာကြတယ်။
မြန်မာဖက်မှာအဓိကပြောင်းလဲမှုက
ပြည်တွင်းမှာလည်းမြို့ပြဒေသတွေမှာ အဖျက်တရားသက်သက်စွဲကိုင်လူသတ်ဝါဒီ PDF ကိုလိုလားနှစ်ခြိုက်သူတွေနဲလာတယ်။
PDF ရဲ့နယ်ပယ်က တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်တွေလက်အောက်နဲ့မကွေးစစ်ကိုင်းဒေသတွေမှာဘဲကွက်ကျန်လာတယ်။
၂၀၂၃ နှစ်ဆန်းလောက်မှာ SAC အစိုးရကသာနိုင်ငံတော် ကိုထိမ်းချုပ်မှုပြန်လည်ရယူသွားတော့မယ်ဆိုတဲ့အခြေအနေဖက်ကပိုပိုအားကောင်းလာတယ်။
ဒီဖြစ်ပေါ်တိုးတက်မှုတွေအပေါ် တရုတ်ရဲ့အထက်ဌာနတွေကဂရုစိုက်စောင့်ကြည့်ဆန်းစစ်လာတယ်လို့ရှုမြင်ရတယ်။
(သူတို့ရဲ့ရွေးချယ်မှုကဘယ်ဖက်ကိုလဲ?)
ဒီလိုအခြေအနေမှာကံတရားရဲ့အလှည့်အပြောင်းလေလားစံနစ်တကျ
အဆင့်မြင့်ရွှေ့ကွက်လေလား? မြောက်ပိုင်းဒေသမှာတိုက်ပွဲကြီးတွေဖြစ်လာတယ်။
တပ်မတော်မရှုမလှအလဲအကွဲရှုံးနိမ့်တဲ့သမိုင်းဝင်ဖြစ်စဥ်တွေဆက်တိုက်ဖြစ်ပေါ်တယ်။
မြန်မာပြည်သူတစ်ရပ်လုံးကဒီဖြစ်စဥ်တွေဟာတရုတ်ရဲ့ကြိုးကိုင်ပုံဖော်မှုလို့တစ်ထစ်ကျယုံကြည်လက်ခံကြတယ်။ တရုတ်ကလည်းညင်းတယ်။
မေးခွန်းက တရုတ်မြန်မာနှစ်နိုင်ငံလုံးအတွက်လည်းအကျိုးမရှိ၊ပြန်လည်ဖော်ဆောင်ကြမယ့်BRI တည်ဆောက်ရေးလုပ်ငန်းတွေကိုလည်းထိခိုက်ရပ်တံ့စေမယ်ဒီစစ်ပွဲကိုတရုတ်ကဘာလို့ဖြစ်ခွင့်ပြုသလဲ ဆိုတာကိုပါ။
သူတို့လက်မခံချင်ရင်ဒီလက်နက်ကိုင်တွေကိုနှိမ်နင်းဖို့ SAC နဲ့ပူးပေါင်းလိုက်ရုံနဲ့ပွဲပြီးပါတယ်။
(သူတို့ဘာလို့၂ဖက်အကျိုးမဲ့စေတဲ့အလှည့်အပြောင်းကြီးတစ်ခုကိုခွင့်ပြုခဲ့ပါသလဲ?)
ဒီမေးခွန်းတွေကိုမှန်မှန်ကန်ကန်အဖြေပေးနိုင်ပါမှတရုတ်ကမြန်မာဖက်ကအရှုပ်ထွေးတွေရင်ဆိုင်မှုတွေအပေါ်ဘယ်လိုကိုင်တွယ်နေသလဲဆိုတာကိုအနီးစပ်ဆုံးအဖြေထုပ်နိုင်ပါလိမ့်မယ်။
မြေပြင်ဖြစ်ပေါ်မှုဖြစ်တဲ့မြောက်ပိုင်းဒေသစစ်ပွဲတွေကနေပြန်အဖြေထုပ်ရရင် တရုတ်ရဲ့ရွေးချယ်မှုဟာ
သူတို့နဲ့ဆက်စပ်နေတဲ့မြောက်ပိုင်းဒေသမှာ
SAC လည်းမဟုတ် NUG-PDF လည်းမဟုတ်ဘဲ သက်ဆိုင်ရာဒေသတွေကိုမြေပြင်မှာအမှန်တကယ်ထိမ်းချုပ်မှုရယူနှိုင်စွမ်းကြတဲ့သက်ဆိုင်ရာတိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်တွေဘဲဆိုတာထင်ရှားသွားတယ်။
ကချင်၊ဝ၊ကိုးကန့်၊ပလောင် လက်နက်ကိုင်တွေရဲ့နယ်မြေထိမ်းချုပ်နိုင်စွမ်းအခိုင်အမာဖြစ်သွားခဲ့တယ်။
တောင်ပိုင်းက AA ကိုဘာလို့မြောက်ပိုင်းမဟာမိတ်ထဲဆွဲကပ်ထားသလဲဆိုတာအတွက်အဖြေလည်းပိုထင်ထင်ရှားရှားထွက်ရှိလာတယ်။
NUG-PDF ရဲ့သြဇာလွှမ်းမိုးမှုမြောက်ပိုင်းမှာတိုးမပေါက်ဘူးဆိုတာလည်းရှုင်းသွားတယ်။
ဒုတိယမေးခွန်းရဲ့အဖြေကိုကျနော်ရှေ့ကပို့စ်တွေမှာဆွေးနွေးခဲ့ပါတယ်။
မြန်မာ့အရေးမှတရုတ်ဟာလက်တွေ့ကျကျဘဲ
ပထဝီနိုင်ငံရေးလိုအပ်ချက်ကိုပထဝီစီးပွားရေးလိုအပ်ချက်ရဲ့အထက်ကထားရွေးချယ်ခဲ့ပါတယ်။
မြန်မာဟာအနောက်အုပ်စုပုံဖော်နေတဲ့ Chaos State အခြေအနေအထိအပြည့်အဝသက်ဆင်းသွားချိန်မှာ ပြန်လည်တည်ညိမ်ထိမ်းချုပ်မှုကိုတဖက်ဖက်ကမရယူနိုင်မခြင်း ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအတွက် BRI တည်ဆောက်ရေးတွေကိုဆောင်ရွက်နိင်မယ်မဟုတ်ပါဘူး။
အဓိကအင်အားစု၂ခုဖြစ်တဲ့ SAC ရော NUG-PDF ကပါနိုင်ငံတဝှမ်းလုံးကိုထိမ်းချုပ်နိုင်ဖို့အလားအလာပျောက်နေချိန်မှာ ပထဝီစီးပွားရေးဖြန့်ကြက်ဖို့ထက် ပထဝီနိုင်ငံရေးရဲ့သော့ချက် ဖြစ်တဲ့ ရေနံနဲ့ဓါတ်ငွေ့ပိုက်လိုင်းကြီးရဲ့လုံခြုံမှုနဲ့ဒီပိုက်လိုင်းကြီးရဲ့မြောက်ချမ်းပိုင်းရဲ့အေးချမ်းတည်ညိမ်မှု
ပြန်လည်ရယူရေးကပဓါနဖြစ်သွားတယ်။
မြောက်ပိုင်းမှာစစ်ပွဲတွေဖြစ်တယ်။ မျှခြေအပြောင်းအလဲတစ်ခုဖြစ်သွားတယ်၊ပြီးတော့အပစ်အခတ်တွေပြန်ရပ်စဲသွားတယ်။
သက်ဆိုင်ရာတိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်တွေတိုက်ရိုက်စိုးမိုးအုပ်ချုပ်မယ့်နယ်မြေဒေသတွေရဲ့မြေပုံသစ်တွေပေါ်လာတယ်။
ဗဟို(ပြည်ထောင်စု)အစိုးရအတွက်ကုန်သွယ်လမ်းကြောင်းချန်ထားပေးဆဲပါ။
ဒါကိုဗဟိုအစိုးရလက်ထဲပိုင်ပိုင်နိုင်နိုင်ပြန်ရောက်မရောက်ကတော့
SAC နဲ့ NUG-PDF ရဲ့တောင်ပိုင်းဒေသကပွဲစဥ်တွေကိုစောင့်ကြည့်လိမ့်မယ်။
စစ်ကိုင်း၊မကွေး၊တနသ်ာရီတိုင်းတွေမှာထိမ်းချုပ်မှုရယူနိုင်စွမ်း-အားပြိုင်မှုနဲ့ ချင်း၊ကရင်နဲ့ကယားလက်နက်ကိုင်တွေ အပေါ်NUG-PDF ရဲ့လွှမ်းမိုးနိုင်စွမ်းကနေအဖြေတစ်ခုထွက်လာမလား၊သို့တည်းမဟုတ်
တတိယမျှော်လင့်ချက်ဖြစ်တဲ့SAC နဲ့ NUG-PDF အကြာနိုင်ငံရေးဆွေးနွေးမှုကနေသဘောတူညီလက်တွဲမှုတစ်ခုပေါ်ထွက်လာမလားဆိုတာပေါ်မူတည်လိမ့်မယ်။
မြောက်ပိုင်းဖြစ်စဥ်ကနေတရုတ်ရဲ့သဘောထားနှစ်ချက်ကိုကောက်ယူနိုင်ပါတယ်။
တစ်က မြေပြင်ကိုတကယ်ထိမ်းချုပ်နိုင်တဲ့အင်အားစုကသာနယ်မြေအုပ်ချုပ်ရေးနဲတရားဥပဒေစိုးမိုးရေးကိုဆောင်ရွက်နိုင်လိမ့်မယ်။
လက်တွေ့ဆောင်ရွက်နိုင်သူလက်ထဲမှာနယ်မြေတွေရှိနေစေချင်တယ်။
နှစ်က တော့မပြီးနိုင်မပြတ်နိုင်သူမသာကိုယ်မသာ ရေရှည်ပွဲအီနေတာလက်မခံဘူး၊ရွာအနာမခံဘူးပွဲကိုအတိုနဲ့ဖြတ်ချင်တယ်။
တောင်ပိုင်းမှာဆက်ဖြစ်နေတဲ့ရင်ဆိုင်မှုတွေတိုက်ပွဲတွေအပေါ်သူတို့ရဲ့သဘောထားကလည်း ဒီနည်းနှင်နှင်ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
မြောက်ပိုင်းမှာလိုသူတို့ထိမ်းချုပ်နိုင်စွမ်းအားမကြီးသလိုတဖက်ကထိမ်းချုပ်မှုယူသွားမှာကိုလည်းလက်ခံမယ်မဟုတ်ပါ။
ပွတို့အုပ်စုကလည်းသူတို့လက်တန်မမှီတာကိုသူတို့သိတယ်။
ထိမ်းထိမ်းသိမ်းသိမ်းပါဝင်ပါတ်သက်နေတယ်။
အခုတောင်ပိုင်းကစစ်ပွဲတွေအဆုံးသတ်စေဘို့ Game Plan ဆွဲရင်ဒါတွေထည့်သွင်းစဥ်းစားသင့်ပါတယ်။
ဆက်လက်ဆွေးနွေးပါဦးမယ်
